Đến Luxor – ‘Bảo tàng ngoài trời sống động’ mà Ai Cập tự hào
Thành phố Luxor, nằm ở trung lưu sông Nile, từng là thủ đô Thebes của Tân Vương quốc Ai Cập cổ đại, nơi đã đạt đến đỉnh cao của sự phồn vinh. Nơi đây được mệnh danh là ‘bảo tàng ngoài trời sống động’ vì khắp thành phố rải rác những di tích có quy mô ấn tượng, trở thành điểm nhấn trong các chuyến du lịch Ai Cập.
Luxor được chia thành hai khu vực lớn, ngăn cách bởi sông Nile: ‘Bờ Đông (Thành phố của Người Sống)’ và ‘Bờ Tây (Thành phố của Người Chết)’. Bờ Đông có các quần thể đền thờ khổng lồ thờ các vị thần, trong khi Bờ Tây là nơi có Thung lũng các vị Vua và các đền tang lễ, nơi các pharaoh yên nghỉ.
Lần này, để chuyến đi Luxor một lần trong đời của bạn trở nên tuyệt vời nhất, chúng tôi sẽ giới thiệu 5 điểm tham quan chính không thể bỏ qua, không chỉ dựa trên sách giáo khoa mà còn kết hợp góc nhìn thực tế về ‘khi nào nên đi’ và ‘cách di chuyển tại địa phương’.
Đền Karnak
📍 Địa chỉ: Karnak, Luxor, Tỉnh Luxor, Ai Cập
Đây là một quần thể kiến trúc đồ sộ, lớn nhất trong số các đền thờ Ai Cập cổ đại, được các pharaoh kế nhiệm xây dựng và trùng tu trong khoảng 2000 năm. Khi bước vào, điều đầu tiên khiến bạn choáng ngợp là ‘Đại sảnh cột’ với 134 cột đá khổng lồ dựng đứng. Cảnh tượng những cột đá cao hơn 20 mét, mô phỏng cây papyrus, xếp hàng dài khiến bạn có cảm giác như lạc vào một khu rừng đá.
Điểm nổi bật ở đây không chỉ có những cột đá. ‘Cột đá của Nữ hoàng Hatshepsut’ vươn cao lên bầu trời là một kiệt tác cao khoảng 30 mét và nặng hơn 300 tấn, được làm từ một khối đá duy nhất. Thực tế, xung quanh cột đá này vẫn còn dấu vết của việc ‘xóa bỏ ký ức’ (bằng cách xây tường bao quanh) do người kế vị Thutmose III nhằm che giấu sự tồn tại của bà, giúp chúng ta cảm nhận được những câu chuyện tình thù và tranh giành quyền lực sống động của thời cổ đại.
Ngoài ra, bên bờ hồ thiêng ở phía sau đền thờ có một bức tượng ‘bọ hung vĩ đại’ (bọ phân) bằng đá granite khổng lồ. Bọ hung là biểu tượng của sự tái sinh và phục hồi trong Ai Cập cổ đại, nhưng ngày nay có một truyền thuyết rằng ‘nếu đi bộ 7 vòng ngược chiều kim đồng hồ thì điều ước sẽ thành hiện thực’, và bạn sẽ bắt gặp cảnh tượng nhiều du khách đi vòng quanh trong yên bình. Khuôn viên rộng lớn không tưởng, vì vậy hãy mang theo giày thể thao thoải mái và đủ nước uống khi tham quan.
Đền Luxor
📍 Địa chỉ: Luxor City, Luxor, Tỉnh Luxor 1362501, Ai Cập
Nằm ở trung tâm thành phố ven sông Nile, Đền Luxor được xây dựng như một ngôi đền phụ của Đền Karnak. Trước đây, hai đền được nối với nhau bằng ‘Đại lộ Nhân sư’ dài khoảng 2.7km, và gần đây phần lớn con đường này đã được trùng tu và mở cửa, cho phép du khách đi bộ trên con đường thiêng liêng cổ đại với hai hàng nhân sư.
Điểm hấp dẫn sâu sắc nhất của ngôi đền này là một không gian hỗn độn nơi lịch sử hơn 3000 năm chồng chất như các lớp địa chất. Ngoài các công trình do các pharaoh Ai Cập cổ đại xây dựng, còn có dấu vết của đồn trú La Mã, các bức bích họa Kitô giáo sơ khai, và đáng ngạc nhiên hơn, trên đỉnh các cột đền thờ (ở độ cao từng bị cát vùi lấp) vẫn còn một ‘Nhà thờ Hồi giáo Abu Haggag’ nơi người dân địa phương vẫn đến cầu nguyện. Đây là một địa điểm kỳ diệu, nơi bạn có thể trải nghiệm lịch sử phức tạp của Ai Cập, trải dài qua nhiều thời đại và tôn giáo, tại cùng một nơi.
Thời điểm tốt nhất để ghé thăm là từ hoàng hôn đến đêm. Khi mặt trời lặn, toàn bộ khu di tích được chiếu sáng lung linh, và bạn có thể tận hưởng không gian ảo diệu, đẹp như tranh vẽ trong làn gió đêm mát mẻ, thoát khỏi cái nắng gay gắt ban ngày.
Thung lũng các vị Vua
📍 Địa chỉ: Luxor, Tỉnh Luxor 1340420, Ai Cập
Đây là một quần thể lăng mộ dưới lòng đất khổng lồ của các pharaoh Tân Vương quốc, được xây dựng ẩn mình trong những ngọn núi đá hoang sơ ở bờ tây sông Nile. Hơn 60 lăng mộ đã được phát hiện cho đến nay, bao gồm cả lăng mộ nổi tiếng của ‘Tutankhamun’ cũng nằm trong thung lũng này.
Hệ thống vé vào cổng cho phép bạn chọn 3 trong số các lăng mộ đang mở cửa (lăng mộ của Tutankhamun và Seti I yêu cầu vé riêng). Đặc biệt, chúng tôi muốn giới thiệu các lăng mộ có màu sắc của các bức tranh tường còn tốt, chẳng hạn như ‘Ramses IV’. Cảnh tượng các chữ tượng hình và hình ảnh các vị thần được các nghệ nhân 3000 năm trước vẽ vẫn giữ được màu xanh và đỏ rực rỡ, lấp đầy trần và tường, là một vẻ đẹp đến nghẹt thở.
Tuy nhiên, việc thăm các lăng mộ hoàng gia cũng là một cuộc chiến với môi trường khắc nghiệt. Nhiệt độ trong thung lũng cao hơn vài độ so với trung tâm thành phố Luxor, và bên trong các lăng mộ dưới lòng đất, không khí không lưu thông, không hiếm khi trở thành ‘phòng xông hơi’ với độ ẩm trên 60%. Bạn nên sử dụng xe điện (khoảng 60 yên hoặc 20 pound Ai Cập) từ lối vào đến trung tâm thung lũng để tiết kiệm sức lực.
Đền thờ tang lễ Nữ hoàng Hatshepsut
📍 Địa chỉ: Al Qarna, Luxor, Tỉnh Luxor 1340420, Ai Cập
Đền thờ tang lễ này, nằm ở phía sau Thung lũng các vị Vua, dựa lưng vào vách đá vôi dựng đứng, được xây dựng bởi Nữ hoàng Hatshepsut, ‘nữ pharaoh duy nhất’ nổi bật trong lịch sử Ai Cập cổ đại. Cấu trúc ba tầng sân thượng hòa hợp tuyệt vời với núi đá tự nhiên, tự hào với vẻ đẹp tinh tế khác biệt so với bất kỳ di tích nào khác và thiết kế hiện đại.
Cảnh tượng các cột đá mô phỏng hình dáng thần Osiris xếp hàng dài thật sự ấn tượng. Khi bạn leo cầu thang từ quảng trường rộng lớn, bạn có thể cảm nhận được quyền lực mạnh mẽ mà bà đã nắm giữ khi thay mặt vị vua trẻ. Bạn có thể theo dõi những thành tựu của bà, người đã làm giàu đất nước bằng cách tiếp cận hòa bình, qua các bức phù điêu mô tả cảnh giao thương với Punt (khu vực Somalia hiện nay).
Nơi này cũng cực kỳ ít bóng râm và có ánh nắng gay gắt, vì vậy chúng tôi đặc biệt khuyến nghị ghé thăm vào sáng sớm (hoặc gần tối) trước khi nhiệt độ đạt đỉnh trong ngày.
Đền thờ tang lễ của Ramesses III (Medinet Habu)
📍 Địa chỉ: PJ93+H35, Al Bairat, Al Qarna, Tỉnh Luxor 1340561, Ai Cập
Nhiều du khách đến bờ tây Luxor thường hài lòng với Thung lũng các vị Vua và Đền thờ tang lễ Nữ hoàng Hatshepsut rồi quay về, nhưng nếu bạn có thêm chút thời gian, ‘điểm đến bí mật tuyệt vời nhất’ mà bạn nhất định phải ghé thăm là Đền thờ tang lễ Ramesses III (Medinet Habu) này.
Khi bước qua cổng tháp đầu tiên, bạn sẽ được chào đón bởi kiến trúc độc đáo được mô phỏng theo pháo đài Syria. Điều tuyệt vời ở đây là ‘độ sâu của phù điêu’ và ‘tình trạng bảo quản màu sắc’. Khi nhìn lên trần nhà và phần trên của các cột dày, bạn vẫn có thể thấy rõ màu sắc tươi sáng của thuốc nhuộm mà người Ai Cập cổ đại đã nhìn thấy, và hiếm có nơi nào trên ‘đền thờ trên mặt đất’ lại còn giữ được màu sắc tốt như vậy ngoài các lăng mộ dưới lòng đất của Thung lũng các vị Vua.
Điểm hấp dẫn lớn nữa là nơi này thường nằm ngoài lộ trình của các tour du lịch theo đoàn, vì vậy bạn có thể chậm rãi chiêm ngưỡng nghệ thuật cổ đại trong không gian tĩnh lặng. Lưu ý rằng vé không được mua ở lối vào mà ở một phòng vé khác (Cơ quan Kiểm tra Di tích Cổ đại) nằm cách đó một chút, vì vậy hãy xác nhận với tài xế trước khi ghé thăm.
[Chuyên mục] 3 mẹo thực tế giúp chuyến tham quan Luxor thoải mái hơn đáng kể
1. Cảnh báo về ‘thanh toán hoàn toàn bằng thẻ tín dụng’
Từ cuối năm 2025 đến năm 2026, các phí vào cửa tại các di tích lớn ở Ai Cập đang nhanh chóng chuyển sang ‘không dùng tiền mặt, chỉ chấp nhận thanh toán bằng thẻ tín dụng (thẻ ghi nợ)’. Thanh toán tiền mặt tại quầy đã không còn được chấp nhận tại Thung lũng các vị Vua và Đền Karnak, vì vậy hãy đảm bảo mang theo nhiều thẻ tín dụng (VISA hoặc Mastercard) có thể sử dụng ở nước ngoài. Một số trường hợp thẻ trả trước du lịch bị từ chối cũng đã được báo cáo, vì vậy việc đặt trước trực tuyến (qua egymonuments.gov.eg, v.v.) sẽ an toàn hơn.
2. Khí hậu sa mạc và nghệ thuật ‘mua nước’
Luxor, đặc biệt là Bờ Tây (Thung lũng các vị Vua và các đền tang lễ), là vùng sa mạc không có cây cối, và nhiệt độ ngoài trời ban ngày sẽ tăng lên đáng kể so với trung tâm thành phố. Mặc dù có bán nước lạnh trong khuôn viên di tích, nhưng giá sẽ tăng gần 5 lần so với giá ở siêu thị trong thành phố. Trước khi rời khách sạn, hãy đảm bảo mua ít nhất 1.5 lít nước cho mỗi người rồi mới đi.
3. Cách từ chối ‘người hướng dẫn tự xưng’
Khi đến các di tích nhỏ hơn như các lăng mộ quý tộc, những người trông coi lối vào hoặc người dân địa phương có thể tự ý đi theo và bắt đầu giải thích, sau đó đòi tiền tip cao. Nếu bạn không cần hướng dẫn, điều quan trọng là phải từ chối một cách kiên quyết ngay từ đầu bằng cách nói ‘Không, cảm ơn’. Tuy nhiên, nếu bạn muốn mở cửa những nơi thực sự đặc biệt (những nơi thường bị khóa), việc đưa một khoản tiền tip nhỏ (bakshish) có thể mang lại trải nghiệm tuyệt vời, đây cũng là một khía cạnh thực tế của Ai Cập. Hãy linh hoạt tận hưởng với một cái nhìn tổng quan về giá cả.
